MA - Program

SVUO Sámi vuođđoskuvlaoahpaheaddjeoahpu 1-7 master

Leatgo gearggus máilmmi deháleamos ámmáhii njuiket? Sámi oahppit miehtá Sámi dárbbašit du! Boađe sámi oahpaheaddjeoahpu lohkat Sámi allaskuvlii!

Min sámi vuođđoskuvllaoahpaheaddjeoahppu 1.-7. cehkiide addá dutnje vuođu oaidnit juohke oahppi ja oahppijoavkku álgoluohkkácehkiin ja heivehit oahpahusa su ja sin dárbbuid ektui. Sámi allaskuvlla oahppu lea earenoamáš go vuođđuduvvo sámegiel álgooahpahussii. Juoigan, duodji ja muitaleapmi ja eará praktihkalaš doaimmat leat sámi álgooahpahusas dehálaččat.  Dán oahpus don oahpat mo nuoramus oahppit ohppet lohkat, čállit ja rehkenastet ja mo sin láidestit skuvllas.

  • Oahpahusgiella: Sámegiella. Sáhttet leat logaldallamat ja seminárat maiddái eará gielaide.
  • Oahpahusbáiki: Oahpahus lágiduvvo neahta bokte ja deaivvademiin Sámi allaskuvllas.
  • Viđa jagi masteroahppu, ollesáiggis.
  • 300 oahppočuoggá
  • Hárjehallamat skuvllain sihke Norggas, Ruoŧas ja Suomas
  • Prográmmaplána

Oahpu sisdoallu
Sámi allaskuvlla oahpaheaddjeoahpuid earenoamášvuohta lea ahte oahpu vuođđun lea sámegiella ja sámegiela dilit iešguđet guovlluin, sámi kultuvra ja servodagat, sámi oahppanoaidnu ja -mállet, luondu ja bistevaš birgen, árbevirolaš máhttu ja eamiálbmotperspektiiva. Dákkár dási oahppu ii fállojuvvo eará sajes. 

Oahppu deattuha álgooahpahusa ja čiekŋuda dihto oahpahusfágaide (skuvlafágaide), main didaktihkkaoassin lea mo fága oahpaha ohppiide dáin luohkkácehkiin. Oahpu geatnegahtton fágat leat álgooahpahus (90 oč), pedagogihkka ja oahppimáhttu (60 oč), sámegiella (60 oč), matematihkka (30 oč) ja dárogiella/ ruoŧagiella/ suomagiella (30 oč) Lassin studeanta lohká vel njealját oahpahusfága (30 oč), ovdamearkka dihte servodatfága, duoji, luonddufága dahje  lášmmohallama jna. Molssaeaktun njealját oahpahusfágii sáhttá lohkat skuvlarelevántafága 30 oč. Skuvlarelevántafága sáhttá leat omd. pedagogihkka ja árbevirolaš máhttu, earenoamášpedagogihkka ja nu ain. Maŋemus oahppojagi studeanta vállje álgooahpahusa siskkobealde fáttá ja čađaha masterdutkosa.  

Oahpahusfágavejolašvuođat rievddadit jagis nubbái, ja dáid mearrida  Sámi allaskuvlla stivra jahkásaččat. Bargohárjehallamat leat čadnon buot fágaide, ja čađahuvvet vuođđoskuvllain iešguđet guovlluin Sámis. Oahpu áigge lea sierra šiehtadusa vuođul vejolaš vuolgit lonohallamii eará skuvllaide dahje olgoriikii.

Oahpu lágideapmi
Oahpahus fállojuvvo neahttaoahpahussan ja deaivvademiiguin Sámi allaskuvllas. Neahttaoahpahus lágiduvvo neahttaluohkkálanjas gos studeanttat gulahallet fágaoahpaheddjiiguin ja eará studeanttaiguin. Neahttaluohkkálanjas leat maid logaldallamat ja studeanttabarggut. Deaivvadeamit Sámi allaskuvllas bistet vahku hávális, ja leat sullii njeallje- viđa  geardde jahkebealis.  Hárjehallamat leat dehálaččat oahpaheaddjeoahpuin go dalle beasat oahpahallat oahpaheaddjin. Hárjehallamat čađahuvvot skuvllain miehtá Sámi.

Bargovejolašvuođat
Sámi oahpaheaddjeoahpuin olahat ámmáha mainna birget gos ihkinassii orošit. Sámegielat oahpaheaddjit leat earenoamáš bivnnuhat, ja sii geat dasa lassin leat sámi oahpu váldán leat earenoamáš gelbbolašvuođa háhkan maid skuvllat miehtá Sámi ja olggobeale Sámi guovlluid dárbbašit. Sámi oahpaheaddjeoahppu addá máŋggabealat gelbbolašvuođa sihke gielalaččat, fágalaččat ja olmmošlaččat bargat ohppiiguin, oahpahusain, fágaiguin ovdánahttimiin ja dutkamiin skuvllas. Oahppu maid addá vuođu bargat jođihemiin, oahppo- ja bajásšaddansuorggi áššiiguin, ja muđui sámi ja eamiálbmotáššiiguin..

Stipeandavejolašvuođat
Sámi vuođđoskuvlaoahpaheaddjeoahpuin leat earenoamáš buorit vejolašvuođat oažžut liigestipeanddaid. Norgga loatnakássas lea ovdamearkka dihte vejolaš oažžut sihkkojuvvot gitta 210 000 ruvnno loanas, go lohká sámegiela 60 oč oassin oahpaheaddjeohppui. Oahpaheaddjeoahppu addá maid vejolašvuođa oažžut gitta 60 000 ruvnno stipeandda Sámedikkis, ja vejolašvuođa ohcat stipeandda Seminarii Laponici foanddas.

Eambbo dieđut Sámedikki stipeandda birra dáppe

 

 

Filesize: 179 KB

Entrance requirements

  • Oppalaš lohkangelbbolašvuohta ja unnimusat 35 skuvlačuoggá.
  • Norgga bealde ohcciin gáibiduvvo unnimusat árvosátni 4 matematihkas (224 diimmu) dahje ceavzán juogo S1, S2, R1 dahje R2,
  • Ja unnimusat árvosátni 3 dárogielas ja sámegielas oktii.
     
  • Suoma-, Ruoŧa-, ja Ruošša bealde ohcciin galgá vástideaddji árvosátni matematihkas ja iežaset riikka majoritehtagielas ja sámegielas.
     
  • Suoma bealde ohcciin gáibiduvvo čuovvovaččat:
    - Dus fertejit leat unnimusat 35 skuvlačuoggá (loga eambbo dáppe (dárogillii))
    - Matematihkkaárvosátni 4:  gáibiduvvo árvosátni 4 dahje buoret matematihkkafágas (224 diimmu) Norgga joatkkaskuvllas. Don deavddát árvosátnegáibádusa jus dus lea:
    - Cum laude approbatur (C) matematihkas studentereksamenis / Ylioppilastutkintotodistus
    - Jus dus lea oanehis (kort) dahje dábálaš (allmänn) matematihkas árvosátni 6, de sáhtát ohcat matematihka ovdakursii. Jus it deavdde matematihkka árvosátnegáibádusa, de fertet čađahit matematihka Norgga joatkkaskuvllas ja olahit árvosáni 4 dahje buoret.
    - Árvosátni 5 dahje buoret guhkes (lång) dahje čiekŋudeaddji (fordjupad) matematihkas, 10 kurssa loahppaduođaštusas/ Lukion päästotodistus
    - Árvosátni 5 dahje buoret oanehis (kort) dahje dábálaš (allmänn) matematihkas, 7 kurssa loahppaduođaštusas/ Lukion päästotodistus
    - Árvosátni 8 dahje buoret oanehis (kort) dahje dábálaš (allmänn) matematihkas, 6 kurssa loahppaduođaštusas/ Lukion päästotodistus dahje buoret

 

  • Dárogiela ja sámegiela árvosátnegáibádus: gáibiduvvo unnimusat gaskamearalaš árvosátni 3 dahje buoret dárogielafágas Vg3 (309 diimmu) dahje sámegielafágas (309 diimmu) oktii. Don deavddát dán gáibádusa jus dus lea:
    - Árvosátni 6 dahje buoret ruoŧagielas ja sámegielas loahppaduođaštusas / Lukion päästotodistus dahje 
    - Árvosátni Cum Laude Approbatur dahje buoret ruoŧagielas ja sámegielas oktii studenteksamenis / Ylioppilastutkintotodistus

 

  • Ruoŧa ohcciide gávdnojit dieđut dáppe (dušše dárogillii)

 

  • ​​​​Jus deavddát sisabeassangáibádusaid sámi vuođđoskuvlaoahpaheaddjeohppui boares ortnega mielde, muhtto it deavdde gáibádusa mas gáibiduvvo unnimusat árvosátni 4 matematihkas, de sáhtát ohcat beassat searvat ovdakursii. Ovdakursii ozat oktasaš sisaváldima bokte, www.samordnaopptak.no. Dát mearkkaša ahte jus dus lea gaskamearalaš árvosátni gaskkal 3,00 ja 3,99 matematihkas (224 diimmu), de don sáhtát ohcat beassat ovdakursii mainna sáhtát gokčat gáibádusat mas gáibiduvvo unnimusat árvosátni 4 matematihkas. Ovdakursa fállojuvvo suoidnemánus neahttaoahpahussan ja nášunála loahppaeksámen lea borgemánu álggus.
  • Unnimusat 3,00 dahje buoret gaskamearalaš árvosátnin dárogielas ja sámegielas oktii ja unnimusat 35 skuvlačuoggá.

Studenten

- Áigi lea buoremus oahpaheaddji. Sámi oahpaheaddjeoahppu lea erenoamáš buorre go sámi giella ja kultuvra lea nu nanus oassi juohke fágas.
Bilde av student Gisle Soleng
Gisle Soleng